Masterveld, Muggenhoek en Beerninkhoek

Verspreid in het Achterhoekse coulisselandschap liggen een aantal natuurgebieden. Ze maakten ooit deel uit van het grote heidegebied Masterveld ten noordoosten van Winterswijk. Het is prachtige wandelgebied, waar ook veel fietsroutes doorheen lopen.

Locatie

Dwarsweg
Ratum

Regio Achterhoek - Gemeente Winterswijk
Verworven 1969 - Oppervlakte 66 ha

Voorzieningen

Wandelen en fietsen

De Achterhoek is geliefd bij de fietser en wandelaar. Het landschap is afwisselend en er is veel te zien. Vanuit Winterswijk lopen een aantal fiets- en wandelroutes door het gebied. Er is een bushalte bij de buurtschap Henxel. Op het erf van boerderij Kossink staat een informatiebord.

Smokkelroute
In het grensgebied met Duitsland werd vroeger veel gesmokkeld. Bij de buurtschap Ratum begint een route die de oude smokkelpaden volgt. Dit ‘Kommiezenpad’ loopt vooral in Duitsland. ‘Kommies’ is een woord voor grenspolitie.

Natuurgebieden

De gebiedjes hebben een grote landschappelijke verscheidenheid. Zo is er agrarisch gebied, gevarieerd bos, heideveldjes, en lopen er beken door het gebied. Vooral in de bloemrijke hooilanden in de buurt van Muggenhoek groeien bijzondere plantensoorten. Ook bij de oevers van de beken groeien veel verschillende plantensoorten.

Geologie
Het gebied is ook geologisch interessant. In de omgeving liggen afzettingen van vóór de ijstijden dicht aan de oppervlakte. De Ratumse Beek snijdt deels door die afzettingen heen. In de steile oevers zijn de oude afzetting goed te zien. In aardlagen uit het Jura (190 miljoen jaar geleden) zijn pyriet, gips en fossielen te vinden.

Planten

In het gebied van de beken is veel weelderig bos en er zijn natte gebiedjes met bijzondere plantensoorten.

Van het Masterveld is vooral het bosgebied De Elzen waardevol. Dit eiken-haagbeukenbos groeit op de vruchtbare bodem langs de Vennevertlose Beek. In de onderlaag groeit veel meidoorn en zoete kers. Op de bodem staan onder meer groot heksenkruid en gulden boterbloem.

Bijzondere soorten
Langs de Vennevertlose Beek groeit slanke sleutelbloem. Gebiedjes langs de beek zijn afgeplagd om de oude begroeiing weer terug te krijgen. Op de schrale bodem groeien bijzondere soorten als vleeskleurige en breedbladige orchis, duizendguldenkruid, echte koekoeksbloem en zonnedauw. Klokjesgentiaan en blauwe knoop bloeien hier massaal.

Beheer

Muggenhoek is van hoge archeologische waarde door de vindplaats van een neolitische nederzetting en van een urnenveld uit de brons/ijzertijd. 

Het beheer van Masterveld en Beerninkhoek is gericht op behoud van de landschappelijke samenhang. Een uitzondering hierop vormen de beek-begeleidende bossen die we als natuur beheren volgens de richtlijnen voor A-locatiebos.

 

Wist u dat...

...pyriet ook wel ‘gekkengoud’ wordt genoemd?

Pyriet is een mineraal dat gevonden kan worden in de oever van de Ratumse Beek. In de kleilagen uit het Jura zit pyriet. Het glinstert als goud en voelt zwaar aan, maar het is niet veel waard, want het is een ijzersulfideverbinding.

Dieren

Door de grote verscheidenheid aan leefgebied zijn hier veel diersoorten te vinden. Er zijn zowel typische bosvogels als vogels van het open gebied te vinden. Langs de beken nestelt de ijsvogel. De grote gele kwikstaart jaagt langs de beekoevers. Bij de halfopen heide en het schraalland leeft de grauwe klauwier, en in een aantal nieuw gegraven poelen is de zeldzame kamsalamander gevonden.

Geschiedenis

Bij de Muggenhoek zijn archeologische vondsten gedaan. Dit gebied werd al in de steentijd bewoond. Er ligt ook een urnenveld uit de late bronstijd.